در لیزینگ مذکور، هزینه­ های مربوط به تعمیرات و نگهداری و بیمه توسط اجاره­کننده پرداخت می­ شود. ارزش خالص فعلی مجموع مبالغ پرداخت‌شده می ­تواند معادل بهای تمام‌شده مورد اجاره باشد. از سوی دیگر ارزش باقی‌مانده مورد اجاره که پیش ­بینی شده تا در انتهای مدت قرارداد توسط اجاره­کننده پرداخت شود، مبلغی نمادین است.

این نوع عملیات لیزینگ در نوع خود یکی از پیشرفته‌ترین شیوه های لیزینگ در جهان محسوب می­ شود که امروزه به دلیل ماهیت آن از لحاظ پیش‌بینی امکان تملیک مورد اجاره توسط مستأجر (متقاضی) گستره وسیعی از مبادلات اعتباری را در برگرفته است (میری،۲۸:۱۳۸۴).

۱-۱۰-۴٫ ارزیابی عملکرد

ارزیابی عملکرد به معنی یافتن ارزش هر چیز، نتیجه کار، میزان کار و حاصل محصول بیان شده است. به طور ساده ارزیابی عملکرد فرایند قضاوت ‌در مورد ارزش عملکرد مشاهده‌شده می‌باشد. و به طور کلی نظام ارزیابی عملکرد را می‌توان فرایند سنجش، اندازه‌گیری و مقایسه میزان و نحوه دستیابی به وضعیت مطلوب و مورد نظر دانست (آذر و همکاران، ۲:۱۳۸۶).

۱-۱۰-۵٫ کارایی

بیانگر این مفهوم است که یک سازمان به چه خوبی از منابع خود در راستای تولید به بهترین عملکرد در مقطعی از زمان استفاده ‌کرده‌است. در این حالت بنگاهی کاراتر تلقی می‌شود که برای تولید محصولات خود از نهاده‌های کمتری استفاده کرده باشد. به عبارت دیگر روی مرز تولید قرار گرفته باشد (یعنی با حداقل نهاده مقدار معینی ستاده تولید کند) (مهرگان، ۴۳:۱۳۸۷).

۱-۱۰-۶٫ تحلیل پوششی داده ها (DEA):

تحلیل پوششی داده ها، یک روش برنامه‌ریزی خطی و یک ابزار مفید در مدیریت برای ارزیابی کارایی واحدهای تصمیم گیرنده است که چندین ورودی را برای تولید چندین خروجی مورد استفاده قرار می‌دهد. برخلاف روش‌های آماری که همه ‌تولید کنند‌ها را با یک تولیدکننده میانه مقایسه می‌کنند، این روش، هر واحد تصمیم‌گیری را با بهترین واحدهای تصمیم‌گیری مقایسه می‌کند. این روش که بر پایه برنامه‌ریزی خطی استوار است، مقایسه‌ای بین واحدهای تصمیم‌گیرنده متجانس انجام می‌دهد. واحدهایی که در آن‌ ها از ورودی‌های همسان برای رسیدن به خروجی‌های همسان استفاده می‌شود، واحدهای کارا و ناکارا را تعیین ‌می‌کنند. این روش، همه واحدهای تصمیم‌گیری (DMUs^[6]) که به طور نسبی دارای بهترین عملکرد و آن‌هایی که دارای عملکرد ضعیف هستند به سمت واحدهای دارای عملکرد نسبتاً ضعیف تر باید برای عملکرد برتر به دنبال آن باشند. روش تحلیل پوششی داده ها، روشی مناسب جهت برآورد کارایی نسبی است که اغلب با کارایی مطلق فاصله دارد؛ به عبارت دیگر، اندازه رضایت‌بخش عملکرد ما را در مقایسه با رقبا نشان می‌دهد، ولی کار ما را با یک ماکزیمم نظری مقایسه نمی‌کند (سلطان پناه و همکاران، ۱۵۳:۱۳۸۷)

۱-۱۱ جمع بندی

در این فصل توضیح داده شد که ارزیابی عملکرد سازمان‌ها بسیار مهم و ضروری می‌باشد و همچنین به دلیل تأثیر بدیهی ارزیابی عملکرد در جهت بهبود عملکرد سازمان‌ها و از طرف دیگر به ذلیل اهمیت بالای نقش صنعت لیزینگ در توسعه اقتصادی کشورها، دلایل انتخاب تحقیق حاضر بیان شد و جامعه آماری و بازه زمامی و مکانی تحقیق تشریح شد و در نهایت واژگان کلیدی تحقیق به طور خلاصه توضیح داده شدند.

۱-۱۲ چهارچوب کلی پژوهش

فصل اول: در این فصل کلیات پژوهش شامل بیان مسئله، ضرورت و اولویت تحقیق، اهداف و فرضیات، قلمرو زمانی و مکانی و تعریف مفهومی و عملیاتی متغیرهای پژوهش ارائه شد.

فصل دوم: فصل دوم در دو بخش ارائه می­ شود. در بخش اول که مربوط به مبانی نظری پژوهش است، تاریخچه، تعاریف و انواع لیزینگ­ها معرفی و تشریح شده و همچنین تاریخچه، تعاریف و انواع مدل­های ارزیابی عملکرد و مدل تحلیل پوششی داده ­ها بیان می­ شود. در بخش دوم یا پیشینه پژوهش، خلاصه­ای از تحقیقات داخلی و خارجی صورت گرفته در خصوص لیزینگ­ها و مدل­های ارزیابی عملکرد به ویژه مدل DEA بیان می­ شود.

فصل سوم: در فصل سوم نوع پژوهش، جامعه آماری، قلمرو زمانی و مکانی، روش گردآوری داده ­ها، چگونگی محاسبه شاخص­ های تحقیق و روش‌های تجزیه و تحلیل داده ­های پژوهش بیان می­ شود.

فصل چهارم: فصل چهارم به تجزیه و تحلیل داده ­های پژوهش اختصاص دارد، بدین ترتیب که تمامی داده ­ها در مدل­های مربوطه قرارگرفته و حل می‌گردد و در نهایت نتایج به دست آمده در جداول نهایی نمایش داده می‌شود.

فصل پنجم: در فصل پنجم ابتدا خلاصه­ای از پژوهش ارائه می­ شود. در ادامه نتایج به دست آمده از فصل چهارم مورد تجزیه و تحلیل قرار ‌می‌گیرد و تشریح و تفسیر می­گردد. پس از نتیجه ­گیری و ارائه پیشنهادات پژوهش، زمینه­هایی برای تحقیقات آتی و محدودیت­های تحقیق ارائه می­ شود.

فصل دوم:

مروری بر ادبیات تحقیق

۲-۱ مقدمه

این فصل شامل دو بخش می‌باشد: در بخش اول مبانی نظری تحقیق ذکر می­ شود که شامل تعاریفی از ارزیابی عملکرد و انواع روش‌های ارزیابی، و سپس توضیحاتی در خصوص معاملات لیزینگ و صنعت لیزینگ و روش تحلیل پوششی داده ها و روش ترکیبی تحلیل پوششی داده ها و تحلیل سلسله مراتبی ‌می‌باشد. بخش دوم که پیشینه تحقیق می‌باشد تحقیقاتی که در صنعت لیزینگ انجام شده است ذکر شده و به علاوه تحقیقاتی که از روشDEA یا AHP/DEA برای ارزیابی واحدهای مورد بررسی، استفاده شده قید شده است و در نهایت دلیل انتخاب پژوهش مذکور ذکر خواهد شد.

۲-۲ ارزیابی عملکرد

هر سازمانی برای پیشرفت و نیل به اهداف تعیین‌شده‌اش، نیاز به آگاهی از موقعیت خود دارد. این آگاهی موجب می‌شود که از نقاط قوت و ضعف عملکرد خود مطلع گردد و تمهیدات لازم را برای اثربخشی بیشتر فعالیت‌هایش به کاربرد و این آگاهی از طریق نظام ارزیابی عملکرد صورت می‌گیرد. ارزیابی ابزاری است که سازمان‌ها و مدیران و کارکنان را در آگاهی از موقعیت خود کمک می‌کند. اگر این ابزار به خوبی طراحی شود و مورد استفاده قرار گیرد، وسیله مناسبی برای تشویق، آموزش و بهبود خواهد بود.

در این بخش به معرفی ارزیابی عملکرد از جمله تعریف ارزیابی عملکرد، اهداف ارزیابی عملکرد، انواع سیستم­های ارزیابی عملکرد و رویکردها و مدل­های ارزیابی عملکرد پرداخته می‌شود.

۲-۲-۱ تعریف ارزیابی عملکرد

‌در مورد ارزیابی عملکرد تعاریف مختلفی وجود دارد که در ادامه به برخی از آن‌ ها اشاره می‌شود.

• • اندازه‌گیری بر اعداد تمرکز دارد و تصویر ذهنی و دقیقی از واقعیت را در اختیار قرار می‌دهد. اندازه‌گیری عملکرد، سنجش دوره‌ای میزان پیشرفت اهداف کوتاه مدت و بلندمدت و گزارش دهی به مدیران است (تاکار^[۷]،۵۶:۲۰۰۷).

« لا اشکال فی وجوب متابعه القطع و الاخذ به ما داما موجودا » یعنی به حکم عقل قطعی هیچگونه تردیدی روا نیست در وجوب متابعه قطع از آن ما دامی قطع و علم یقینی موجود و حاصل است و در ادامه می فرماید دلیل بر اینکه متابعت قطع و علم یقینی واجب شده است،آن است که علم و قطع فی نفسه کاشف از واقع است و واقع را صد در صد نشان می‌دهد وپس از مشاهده واقع کما هو علیه دیگر حالت منتظره ای در کار نیست که مثلا آیا بیانی از سوی شارع مبنی بر وجوب متابعت می‌رسد یا خیر بلکه اساسا این امر قابل جعل به جعل مولویه و تاسیسه نیست .

۱-۲-۱-۳ مقایسه علم و ظن در نظام حجیت:

و اینکه نباید تصور شود همان گونه حجیت ظن مجعوله است، مقصود این است که طریقیت ظن مجعول به جعل شارع است نه اینکه ذاتی ظن باشد زیرا در باب ظن احتمال خلاف واقع وجود دارد لذا کاشفیت او ازواقع تمام نیست و عقل ما را ملزم به متابعت نمی کند بلکه نیاز به متمم و مکمل دارد و آن این است که شارع بفرماید: نزله منزله العلم یعنی فلان گمان خاص را نازل منزله علم بده و تعبدابه او به چشم علم بنگر یعنی همان گونه که اگر عالم بودی و واقع را صد در صد می دیدی و متابعت می کردی همچنین اگر گمان هم پیدا کردی متابعت کن، و آثار علم را بر آن بار کن.

این مقایسه متاسفانه بر اثر بی توجهی و عدم کفایت از طرف بعضی ‌در مورد ظن به علم راه یافته و این ها تصور نموده اند که باب علم و قطع هم همانند باب ظن است و لذا این سوال را پیش کشیده اند که آیا مراد از حجیت القطع والعلم ذاتیه یعنی طریقیت قطع و علم ذاتی اوست که در باب علم و قطع این دو جهت به یک جهت بر می‌گردند و آنکه اصل است و طبق قاعده می‌باشد این است که در باب قطع و علم همان طریقیت فطع الی الواقع یعنی طریقیت ذاتیه و وقتی که علم آمد و واقع را صد درصد نشان داد دیگر نیازی به بیان جدید و جعل علی حده ای نیست بلکه به حکم عقل متابعت از قطع واجب است و این حکم از احکام عقلائیه ای است که تطابقت علیها آرای العقلاء(.المطفر، محمدرضا،اصول فقه،ص۲۹۶)

منطقیون بحثی دارند که حقایق و واقعیات خارجیه بر دو قسم اند:۱- مادیات ۲- مجردات و لذا می‌گویند علم از حقایق مجرده نوریه محضه است و سراسر ذات علم انکشاف و ظهور و روشنایی است و هیچگونه ابهام و تاریکی در آن راه ندارد، بر خلاف و هم و شک و ظن ( بنا بر این – العلم النور لذاته و منور لغیره ) همان‌ طور که در محسوسات و امور مادیه نور شمس ظاهر است بنفسه و مظهر است لغیره من الاشیاء منتهی اختلاف است در اینکه آیا علم « عین انکشاف واقع » است و طریقیت و کاشفیت ذاتی باب ایساغوچی ( که عبارت است از مالیس خارجا عن الشیء) یعنی چیزی که داخل در ذات و ماهیت یک شی و مقدم آن است مثل فصول و اجناس ( قریبه و بعیده ) و یا اینکه « علم ذاتی است که انکشاف برای او ثابت است و لازمه ذاتی علم است.» از قبیل ذاتی باب برهان ( یعنی چیزها و لوازمی که خارج از ذات و ذاتیات هستند ولی ذهن ما آن ها را از خود ذات انتزاع می‌کند ).

بدون هیچ ضم ضمیمه ای به آن ذات نظیر امکان نسبت به ماهیات ممکنه که لوازم ذات آن ها‌ است بقول حکیم سبزواری :

در منظومه :

فمثل الامکان هو الذاتی لا الذاتی الایساغوجی بل ثانی

«یعنی اینکه طریقیت و کاشفیت از نفس ذات قطع و علم منتزع است، بلاضم ضمیمه الیه». به عقیده مرحوم آیت الله مظفر(ره) علم عین انکشاف واقع و انکشاف نیزعین علم است مثل انسان که عین حیوان ناطق است و بالعکس ولی عقیده صاحب الکفایه(ره) غیر ازاین است و می فرماید انکشاف لازمه ذاتی علم است نه عین العلم .

نکته دیگر اینکه اگر فردی در زمینه ای قطع و یقین حاصل کرد قطع و یقین او حجت و نیازمند پشتوانه ای و جعل حجیت نیست چرا که برای قطع و علم یقینی هم جعل طریقیت به جعل تالیفی محال است تکوینا و تشریعا، و هم سلب طریقیت از قطع به سلب تالیفی محال است و لافرق که این قطع و علم از راه آیات و روایات حاصل شود یا از طرق مقدمات عقلیه و یا از طرق معتبره و غیره … آن ها و اینکه طریقیت ذاتی و لاینفک از قطع و علم یقینی است و وقتی که علم یقینی آمد به حکم عقل واجب الاتباع می‌باشد(المطفر، محمدرضا،اصول فقه،ص۲۹۹)

۱: تفصیلات سایر بزرگان

البته بعضی از بزرگان تفصیلاتی در این زمینه دارند مثل گروهی از اخباریین از قبیل محدث استرآبادی و محدث جزایری در عدم حجیت قطع حاصله از اخبار و روایات و اسباب شرعیه و مرحوم کاشف الغطا قطع قطاع را بی اعتبار می‌داند و تفصیلات دیگری بین مثلا قطع به احکام باشد یا موضوعات که چون ربطی به بحث ما به تمامه ندارد از ورود به آن خودداری می نمائیم. (المطفر، محمدرضا،اصول فقه،ص۲۹۷)

۱ – مراد از علم در ما نحن فیه

و حال بپردازیم به جمع‌ آوری مطالب، و دامنه بحث را جمع کنیم.

حال می پرسیم این علمی که ما به جستجوی آن هستیم علم حاصله در مقام داوری و دادرس باید باشد نه علم حاصل از طرق دیگر مثلا برای مقام افتاء و مرجعیت اگر چه کار فقیه و مرجعیت فتوا و مسند و شان او اجل است و چه بسا مفتی در عین حال قاضی هم باشد و هم مرجع قضا و دادرسی نیز باشد مرجع افتاء هم جهت بحث ما این نیست و این را ما هم قبول داریم ولی ما می گوییم بله علم و قطعی که احتمال خلاف آن داده نشود و مطابق واقع باشد و پشتوانه شرعی و قاطعی داشته باشد برای مقام افتاء بلا اشکال حجت آن هم در صورت خلاف واقع بودن به ‌عنوان معذر رافع مواخذه و تعقیب در دیار اخری است.

ولی حساسیت و ظرافت منصب قضاء و کار قضائی و آن هم حقوق الناس و نوامیس و آبرو وشرف و حیثیت طرفین در گرو نتیجه دادرسی است و کوچک‌ترین ظنی در صدور حکمی شاید بحران ساز و غیر قابل جبران باشد و خلاصه مسئله قضاء حساسیت فوق العاده ای حتی نسبت به مسئله افتاء دارد و لذا جز علم آن هم مقرون به یقین جازم و صد در صد و حسی و نه حدسی در این مقام قابل توجیه و اقامه نخواهد بود.

و بله چنین علمی حجیت دارد و قابل استناد است و می توان به توسط آن بر طرفین دعوا احتجاج کرد و به اثبات ماجرا پرداخت و به حل و فصل مرافعات پرداخت.

و علمی که عین انکشاف واقع و حقیقت باشد و واقع را احراز و منجز کند به طوری که هیچگونه ابهام و اجمالی در آن راه نداشته باشد معتبر و قایل استناد است و حجیت دارد. اما علمی که کاشفیت و محرزیت او ظن است نمی توان در مقام داوری بدان استناد کرد.

قانون مدنی ایران نیز به تبعیت از فقهای معاصر قول تشریک را پذیرفته و اخذاجازه ی پدر یا جدپدری را برای ازدواج باکر ه ی بالغه ی ضروری دانسته است.

فصل سوم

وجود وعدم وجود ‌و ضمانت اجرای اذن پدر یا جد پدری در نکاح دخترباکره

مقدمه

-وجود وعدم وجود ‌و ضمانت اجرای اذن پدر یا جد پدری در نکاح باکره

آنچه امروزه به شدت مورد انکار وانتقاد قرار گرفته وجود اذن پدر یا جد پدری در نکاح بر باکره می‌باشد از طرفی در صورت وجود این اذن دیگر استفاده آن به طور یقین باید مهار شده ومورد سوء استفاده قرار نگیرد ما نیز در بخش اول به موارد سقوط این اذن درسه مباحث،مبحث اول،فوت یا حجر پدر یا جد پدری مبحث دوم،عدم دسترسی به پدر و یا جدپدری ‌و مبحث سوم ،سقوط اذن پدر یا جد پدری در صورت سوء استفاده ‌و ممانعت غیر موجه پرداخته و در بخش دوم نیز به ضمانت اجرای نکاح دختر باکره در امر ازدواج که طرفداران خود را دارد در سه مبحث، اول بطلان نکاح، مبحث دوم صحت نکاح و مبحث سوم عدم نفوذ نکاح پرداخته ایم و در ادامه به رویه قضایی حاکم بر نکاح باکره بدون اذن پرداخته و در نهایت جمع بندی از لحاظ حقوقی وفقهی واهل سنت در ازدواج بدون اذن پدر وجد پدری توسط باکره ارائه نموده ایم^[۳۹].

بخش اول: موارد سقوط اعتبار اذن پدروجدپدری ‌در نکاح باکره

در پاره ای از موارد، اعتبار اذن ولی ساقط می‌گردد و دختر باکره می‌تواند بدون اذن پدر یا جد پدری خویش اقدام به ازدواج کند؛ چنین ازدواجی به حکم قانون صحیح و نافذ می‌باشد این قیود محدود کننده عبارتند از:

الف : ولی باید در قید حیات باشد ،وگرنه اجازه او لازم نیست.

ب : ولی حاضر باشد، اگر ولی مسافر یا غایب بود ، ولایت او ساقط و اذن وی غیرلازم می‌گردد.

ج : ولی خود باید اهلیت داشته باشد؛اگرولی و سرپرست خود محجور باشد،حق دخالت ندارد.

د: ولی باید در ازدواج دخترمصلحت شناسی کند، زیرا اختیاراومحدود به مصلحت دختراست.

ما نیز در آن موارد ابتدا به بحث ‌در مورد فوت یاحجر ولی وعدم دسترسی به پدر یاجد پدری براذن ‌در نکاح می پردازیم و در پایان بحثی جداگانه ومفصل درمورد منع غیر موجه ولی که امروزه بیشتر جنبه کاربردی وحائز اهمیت – می‌باشد ارائه خواهیم داد.

مبحث اول: سقوط اذن در صورت محجوریت پدر یاجدپدری

طبق ماده ۱۰۴۳ قانون مدنی اصلاحی سال ۱۳۷۰(( در صورتی که پدر یا جد پدری در محل حاضر نباشند و استیذان از آن ها نیز عاد ت غیر ممکن بوده و دختر نیز احتیاج به ازدواج داشته باشد، وی می‌تواند اقدام به ازدواج نماید)).

)(( تبصره: ثبت این ازدواج در دفتر خانه منوط به احراز موارد فوق در دادگاه مدنی خاص می‌باشد. ))

حکم موضوع این ماده در قانون مدنی قبل از اصلاحیه سال ۱۳۷۰ وجود نداشت، ولی با توجه به قطعی بودن این حکم در فقه استظهار می شد که از نظر قانون مدنی نیز در صورت عدم دسترسی به پدر و جد پدری، اجازه آن ها ساقط است و دختر می‌تواند مستقلاً ازدواج نماید ماده ۱۰۴۳ قانون مدنی قبل از اصلاحیه، شق دیگری از موارد سقوط اجازه ولی را بیان کرده بود و آن محجور بودن پدر و جد پدری است، ماده مذبور مقرر می داشت(( ‌در مورد ماده قبل اجازه را باید شخص پدر یا جد پدری بدهد و اگر پدر یا جد پدری به علتی تحت قیمومت باشد، اجازه قیم او لازم نخواهد بود))

هدف اصلی قانون‌گذار از اصلاح ماده ۱۰۴۳ قانون مدنی این بود که سقوط اجازه ولی شامل مورد غایب بودن و عدم دسترسی به او نیز بشود تا هر گونه شبهه ای از این حیث مرتفع گردد.متاسفانه به جای، مورد محجوریت ولی حذف شده، به جای آن حکم مورد غایب بودن او مطرح گردید و هم اکنون با این اصلاحیه، این شبهه پیش می‌آید که در صورت محجور بودن ولی، ممکن است؛ اجازه قیم او برای ازدواج دخترش لازم باشد. در حالی که از لحاظ فقهی، اجماعی است که در صورت محجور بودن پدر یا جد پدری اجازه قیم آن ها لازم نیست و حال باید حکم این مورد را با توجه به مبانی فقهی استنباط نمود.

به هر حال قدر مسلم این است که فقط اجازه شخص پدر یا جد پدری لازم است و چنانچه آن ها در قید حیات نباشند یا محجور بوده و تحت قیموت باشند و یا غایب بوده و عادتاً دسترسی به آن ها میسر نباشد، دختر در ازدواج مستقل است و اجازه شخص دیگر را لازم ندارد اگر، پدر یا جد پدری دختر به علتی محجور و تحت قیمومیت باشد، اذن شخص دیگری مانند قیم او لازم نمی باشد. همچنین ، اگر پدر یا جد پدری دختر فوت کرده باشند، دختر مکلف به کسب اذن شخص دیگری نیست و اعتباراذن ولی ساقط می‌گردد.

قانون مدنی، به سقوط اعتباراذن ولی در صورت حجر یا فوت او اشاره نکرده است اما تا پیش از اصلاح سال ۱۳۷۰ مادۀ ۱۰۴۴قانون مدنی با صراحت سقوط اعتبار اذن ولی را درمورد حجر بیان می کرد. این ماده با اشاره به مادۀ ۱۰۴۳ به صورت زیر تنظیم گشته بود ((.. اجازه را باید شخص پدر یا جد پدری بدهد و اگر پدر یا جد پدری دختر به علتی تحت قیمومیت باشد،اجازۀ قیم او لازم نخواهد بود)) .

مبحث دوم: سقوط اذن در صورت عدم دسرسی به پدر یا جد پدری

در صورتی که ، پدر یا جد پدری غایب بوده و به آن ها دسترسی نباشد، طبق نظر فقیهان امامیه دختر می‌تواند بدون اذن ولی با همسرشایسته وهم کفوخویش ازدواج کند. مادۀ ۱۰۴۴ قانون مدنی، اصلاحی سال ۱۳۷۰، به تبع فقه این چنین مقرر می‌دارد:

))در صورتی که پدر یا جد پدری در محل حاضرنباشند واستیذان ازآنها نیزعادتاً غیرممکن بوده و دخترنیزاحتیاج به ازدواج داشته باشد ، وی می‌تواند اقدام به ازدواج نماید ((.

تبصره الحاقی به ماده ۱۰۴۴ اصلاحی، ثبت ازدواج در دفتر ازدواج را منوط به احراز موضوع در دادگاه مدنی خاص نموده است. یعنی دختر باید به دادگاه مذبور مراجعه و غیبت پدر یا جد پدری و عدم دسترسی به او به دادگاه ثابت نماید.

تکلیف مراجعه به دادگاه، زحمتی است که بردوش دختر گذاشته شده است. اگر مسئولیت احراز آن به عهده سردفتر گذاشته می شد، هم منظور عملی می گردید و هم مشکل خانواده ها کمتر بود.

مبحث سوم: سقوط اذن پدر یاجدپدری درصورت ممانعت غیرموجه

ذیل ماده ۱۰۴۳ قانون مدنی مقرر می‌دارد:… و هرگاه پدر یا جد پدری بدون علت موجه از دادن اجازه مضایقه کند، اجازه او ساقط و در این صورت دختر می‌تواند با معرفی کامل مردی که می‌خواهد با او ازدواج نماید و شرایط نکاح و مهری که بین آن ها قرار داده شده است، پس از اخذ اجازه از دادگاه مدنی خاص به دفتر ازدواج مراجعه و نسبت به ثبت ازدواج اقدام نماید.

در فقه می‌گویند اگر ولی دختر را از ازدواج با کسی که کفو او است منع کند. ولایت او ساقط می‌شود و دختر می‌تواند مستقلاً با مرد دلخواه خود ازدواج نماید.

سیاسی جمهوری اسلامی ایران با رویکردهای جدیدی روبرو شده است. در این روند «گفتمان‌های سیاسی» نوظهوری ایجاد شده، گروه‌های جدیدی وارد «عرصه اقتدار سیاسی» گردیده و جنبش‌های اجتماعی نوینی شکل گرفته‌اند. این جنبشها را می‌توان، به عنوان عرصه جدیدی از تحولات سیاسی و شکل‌بندی رفتار اجتماعی تلقی نمود. ‌بر اساس رویکردهای جدید، سرشت دیوان سالاری دولتی به چالش فراخوانده شده است.

برخی از جامعه‌شناسان سیاسی بر این اعتقادند که تعارض موجود بر اساس «روندهای فراطبقاتی، فراساختاری و فرا ایدئولوژیک» شکل گرفته است.

رفتار گروه‌های اجتماعی بدون توجه به بنیادهای فکری و ضرورت‌های ساختاری به نمایش در می‌آید. در چنین شرایطی تمامی گروه‌ها در وضعیتی قرار دارند که نارضایتی خود را از شرایط اجتماعی و سیاسی اعلام می‌دارند. این امر، نشانه‌ای از وضعیت «انتظارهای فزآینده» می‌باشد.

این جنبش‌ها در عرصه نظام دانشگاهی از ظهور و عینیت بیشتری برخوردار شده است، بهمین دلیل، دانشگاه را می‌توان به عنوان نمادی از جنبش اجتماعی دانست که به مقابله با هنجارهای استحکام یافته مبادرت می‌ورزد، در این روند، گروهای سیاسی، عرصه دانشگاه را به عنوان محیطی تلقی می‌کنند که برخی از رقابت‌های خود را از طریق آن پیگیری خواهند نمود این امر بیان‌گر پیوند «رقابت‌های سیاسی» با «جبنش‌های اجتماعی» دانست. در چنین شرایطی طبعاً زمینه محیطی برای «تصاعد رویارویی‌های سیاسی» و افزایش «جدال گروه‌های سیاسی درون حکومتی» فراهم می‌گردد. این موضوع به مفهوم کاهش «انسجام سیاسی در ساختار حکومتی» می‌باشد.

بحران دیگری که در ساختار سیاسی ایران شکل گرفته است مربوط به فرایند «باز تقسیم قدرت سیاسی» خواهد بود، این امر سطح جدال و رویارویی بین «گروه‌های درون حکومتی» را افزایش داده و زمینه «اصلاحات درون ساختاری» را کاهش داده است.

1. 1. . غلامرضا خواجه سروری؛ همان، ص ۶۵٫ ↑

1. 1. . غلامرضا خواجه سروی؛ همان، ص ۶۶ـ۶۸٫ ↑

1. 1. . محمد رضا تاجیک و مجموعه‌ای از نویسندگان سیاسی؛ رقابت‌ها و چالش‌های سیاسی در ایران امروز، تهران: انتشارات فرهنگ، گفتمان، ۱۳۸۱، جلد اول ص ۲۶۲٫ ↑

1. 1. . اصغر افتخاری؛ درآمدی بر خطوط قرمز در رقابت‌های سیاسی، (تهران: انتشارات گلبان، ۱۳۸۱)، ص ۱۳۷٫ ↑

1. 1. . David Truman ↑

1. 1. . Charles. Andrain ↑

1. 1. . David A.Apter ↑

1. 1. . «لاوو» از اصطلاح «تریبون اطمینان» استفاده ‌کرده‌است. این اصطلاح را او از واژه «تریبون دولاپلب» در روم باستان وام گرفته است؛ جایی که مردم جمع می‌شدند و آشکارا اعتراضات خود را بیان کرده سپس با خیالی آسوده به خانه ایشان می‌رفتند. تکثر سیاسی به رغم وی همین نقش را می‌توان در عصر حاضر ایفا کرد. ↑

1. 1. . اصغر افتخاری؛ همان، ص ۱۳۹٫ ↑

1. 1. . صادق زیبا کلام؛ ارتباطات، توسعه سیاسی و امنیت داخلی جمهوری اسلامی ایران در رسانه ها و امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران . مجموعه سخنرانی‌ها پژوهشکده مطالعات راهبردی ۱۳۷۹، ص ۳۱٫ ↑

1. 1. . عباس عبدی؛ مهمترین مسائل امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران (بولتن) ، (تهران: پژوهشکده مطالعات راهبردی ۱۳۷۹)، ص ۱۴٫٫ ↑

1. 1. . Alexi de Tocquerille ↑

1. 1. . تخریب و امنیت ملی در جمهوری اسلامی ایران (بولتن)، (پژوهشکده مطالعات راهبردی)، ۱۳۷۸، ص ۲۲٫ ↑

1. 1. . ساموئل هانتینگتون؛ سامان سیاسی در جوامع دستخوش تحول، ترجمه محسن ثلاثی، (تهران: انتشارات علم، چاپ دوم ۱۳۷۵)، ص ۲۱۱٫ ↑

1. 1. . Patrimonialis، «پاتریمونیالیسم، پدرسالاری»شکلی از حاکمیت سیاسی سنتی یا نظامی که در آن، حکومت به مثابه ملک شخصی سلطان یا فرمانرواست در نظام پاتریمونیال، یک خاندان پادشاهی، قدرت مطلقه را از طریق دستگاه دیوانی اعمال می‌کند، کارگزاران و زیردستان فرمانروا، اغلب از میان غلامان و بزرگان و مزدوران خارجی انتخاب می‌شوند. مشاغل اداری با مشاغل داخلی در بار ارتباط دارد.تمام امور و امتیازات اقتصادی در سطح مملکت در انحصار فرمانروا و خانواده اوست و رعایا و ملازمان فرمانروا از خدمات و امکانات چشمگیری برخوردارند.

      به نظر ماکس وبر، جامعه‌شناس آلمانی، نظامهای پاتریمونیال به علت گرایشات سنتی گروه حاکم در جهت فعالیت‌های تجاری و اقتصادی، خود سری آن ها و سلب آزادی فعالیت اقتصادی خصوصی برای رعایا، نتیجه‌ای جز عقب‌ماندگی اقتصادی جامعه در بر نداشته و مانع عمده در راه رشد نیروهای بورژوازی و توسعه سرمایه‌داری بوده‌اند. ↑

1. 1. . James Bill, Robert sprinay bory; Pliticsinthe widdle East, Newyork: Harper Collins publisher’s Third Edition, 1990. ↑

1. 1. . حسن ابوترابیان؛، محمدرضا پهلوی پاسخ به تاریخ، (ناشر مترجم، ۱۳۷۱)، ص ۲۹۵٫ ↑

1. 1. . Source, the political Elite of Iran, p, 280 ↑

1. 1. . اصغر افتخاری؛ همان، ص ۱۵۸-۱۵۷٫ ↑

1. 1. – سعید کریمی؛ رسانه ها و راه‌های تقویت مشارکت مردمی در صحنه‌های سیاسی و اجتماعی، ناشر، مؤسسه بوستان، کتاب قم، چاپ اول، ۱۳۸۲، ص ۶۳-۶۱ ↑

1. 1. – سید مصطفی ابطحی؛ جستاری در آسیب شناسی فرهنگ سیاسی ایرانیان (مقاله)، فصل نامه تخصصی علوم سیاسی، تهران، انتشارات دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، شماره اول، زمستان ۱۳۸۲،ص ۴۵٫ ↑

1. 1. . نسیم البرز، (نشریه، مقاله)، ص ۴ـ۱٫ ↑

1. 1. . John, son; chalmer;. Revolutionary chang. Bostons little, Brown and company; 1982.p.169. ↑

1. 1. . داوود میرمحمدی؛ رقابت سیاسی و مسأله وفاق اجتماعی، مقاله، مجموعه مقالات در ایران امروز، همان، ص ۲۳۱٫ ↑

1. 1. . ایران امروز؛ (مجموعه مقالات منتشر شده) همایش رقابت سیاسی و امینیتی، همان، ص ۲۴۱٫ ↑

1. 1. . ایران امروز؛ همان، ص ۲۴۲٫ ↑

1. 1. . در ایران امروز، همان ص ۶-۲۴۴٫ ↑

1. 1. . D.Truman; the Governmental process. (Newyork, 1951), p.35. ↑

1. 1. . G.Wootton. Interest Groups. (prentic ttall, newjersey, 1970) p.74. ↑

1. 1. . در ایران امروز، (مجموعه مقالات منتشر شده)، همایش رقابتهای سیاسی، امنیتی، همان، ص ۲۳۸٫ ↑

1. 1. . محمد جاسمی، بهرام جاسمی؛ فرهنگ علوم سیاسی، (تهران: انتشارات گوتنبرگ، چاپ اول)، ۱۳۵۸ ص ۱۲۹-۱۲۷٫ ↑

1. 1. . ایران امروز، (مجموعه مقالات منتشر شد)؛ همان ص ۲۴۰٫ ↑

1. 1. . حجت الله ایوبی؛ پیدایی و پایایی احزاب سیاسی در غرب، (تهران: انتشارات سروش ۱۳۷۹)، ص ۳۳۱ـ۳۳۰٫ ↑

1. 1. . حجت اله ایوبی؛ اکثریت چگونه حکومت می‌کند؛ (تهران: انتشارات سروش، ۱۳۷۹)، ص ۴۸-۴۷٫ ↑

1. 1. .غلامرضا خواجه سروی؛ همان، ص ۷۲٫ ↑

1. 1. . مایرون واینر و لوسین پای؛ بحران‌ها و توالی‌ها در توسعه سیاسی، همان ص ۲۴۷٫ ↑

1. 1. – حسین بشریه، مشارکت، رقابت و توسعه سیاسی برخی ملاحظات نظری، (مقاله)، تهران، نشر سفید، چاپ اول، ۱۳۷۷، ص۷۷-۵۹ ↑

سیدی، یعقوبی( ۱۳۹۱) با تحقیقی تحت عنوان طراحی و پیاده سازی نظام اموزش ترکیبی برای دانشجویان رشته‌های توانبخشی- که به نتایج زیر دست یافتند:- شیوه آموزش ترکیبی با افزودن شیوه یادگیری دانشجو محور به آموزش حضوری و استفاده از ابزار های توانمندی مانند محتوای آموزشی استاندارد، به سادگی می‌تواند کیفیت آموزش بالاتری را نسبت به دیگر شیوه ها(حضوری و الکترونیکی) برای دانشجویان فراهم نماید. (سیدی، یعقوبی۱۳۹۱)

۲-۲-۱۴-۲-تحقیقات انجام گرفته در خارج از کشور

اسمیت در سال ۲۰۱۳ در تبیین موفقیت یادگیری تلفیقی(ترکیبی) اظهار می‌کند: افزودن تعامل فعال بر خط، می‌تواند ادراک یادگیری دانش آموز ، ارتباطات اجتماعی و لذت برخورداری از حمایت معلم را تقویت کند . در حالی که ممکن است معلمان احساس کنند استفاده از روش های تکنولوژی باعث می شود با کلاس شان ارتباط کمتری داشته باشند اما این مسئله روی تاثیر استفاده از چنینی روش یادگیری اثر نمی گذارد . (اسمیت، هیگن ، ۲۰۱۳)

نتیجه تحقیق اتسون ، سینکلیر و وایدمن در سال ۲۰۰۸ نشان می‌دهد که یادگیری تلفیقی در دروس مختلف بر نگرش و اقدامات آموزشی معلمان و در و یادگیری دانش اموزان در موضعات مختلف مؤثر واقع شده است. این مطالعه نشان داده است که برای پیشرفت تخصصی معلمان،پتانسیل وجود دارد البته باید مطالعاتی بر ماهیت تکالیف انلاین صورت بگیرد.(اتسون و …، ۲۰۰۸ )

اسلاجادو در سال ۲۰۱۱ ‌به این نتیجه رسید که پیشرفت قابل ملاحظه ای در تمامی موضوعات مورد نظر به نفع یادگیری تلفیقی نسبت به آموزش چهره به چهره( سنتی) وجود دارد . همچنین با بررسی نظرات دانش آموزان نشان داده است که با بهره گرفتن از روش های مختلف در یادگیری، نگرش، اطمینان و انگیزه دانش آموزان در دروس بهبود یافته است(اسلاجادو ، م ۲۰۱۱)

جک،فلتچر ، لین و … در سال ۲۰۰۷ با انجام یک تحقیق دریافتند که ترکیب تکتن و تصاویر دیداری و صوت برای ارائه و آموزش لغات، موجب یادگیری و تعریف واقعی و عینی از این لغات شده و حافظه کوتاه مدت و حافظه دیداری این افراد را بهبود می‌بخشد و رشد یادگیری، یادسپاری و یادآوری لغات در افراد دچار نارسایی های یادگیری را افزایش می‌دهد و باعث تقویت توانایی تجسم دیداری و آموزش با کیفیت بالا در دانش آموزان از طریق ابعاد مختلف صورت میگرد.( فلتچر ، جک . لین . ۲۰۰۷)

۲-۲-۱۵-مرکز بین‌المللی آموزش زبان فارسی دهخدا

مرکز بین‌المللی آموزش زبان فارسی در سال ۱۳۶۸ به پیشنهاد مرحوم دکتر سید جعفر شهیدی و دکتر غلامرضا ستوده تأسیس شد. این مرکز نخستین نهاد دانشگاهی است که با هدف گسترش و ترویج زبان و ادبیات فارسی تأسیس شده و هرساله پذیرای دانشجویان فراوانی از نقاط مختلف دنیا است. از زمان گشایش، این مرکز در سال ۱۳۶۸ با یک دانشجو کار خود را شروع کرد و هم اکنون تا اواسط سال جاری (۱۳۹۳) نزدیک به ۱۳۳۱۶ دانشجوی خارجی از بیش از ۵۰ کشور گوناگون جهان در آن فارسی آموخته‌اند، به نحوی که این تعداد پس از گذراندن دوره های آموزشی مرکز، قادر به خواندن، نوشتن و صحبت کردن به زبان فارسی هستند. علاوه بر آن بسیاری از دانشجویان دورۀ ارشد و دکتری در رشتۀ خاورشناسی از آلمان، انگلستان، آمریکا، فرانسه، ایتالیا، لهستان، کره و دیگر کشورها دوره های این مرکز را گذرانده‌اند. در سال جاری این مرکز پذیرای دانشجویان بسیاری از دانشگاه‌های بامبرگ، دانشگاه اُپسالا، دانشگاه ورشو و کراکُف، دانشگاه آکسفورد و کمبریج، دانشکده اوزاکا و مطالعات ترکیه، دانشگاه پکن، دانشگاه اسلو نروژ، دانشگاه اینالکو فرانسه، دانشگاه دهلی، دانشگاه برلین آلمان، دانشگاه سن پترزبورگ، دانشگاه مسکو، دانشگاه هی کرۀ جنوبی، دانشگاه بارسلونا، دانشگاه الفارابی قزاقستان، دانشگاه ملبورن استرالیا، دانشگاه ناپل ایتالیا و … بوده است. مدرسان مرکز که عهده‌دار آموزش زبان‌آموزان هستند، همگی دانش‌آموختۀ کارشناسی ارشد آموزش زبان فارسی به غیر فارسی زبانان هستند.
کلاس‌های زبان فارسی از سطح مقدماتی تا پیشرفته و در شش سطح برگزار می‌گردد. همچنین بعد از اتمام دوره های پیشرفته چنانچه زبان‌آموزان مایل باشند، می‌توانند به صورت اختیاری در دورۀ عالی و ادبیات شرکت کرده و با ادبیات کهن فارسی آشنا شوند.
زبان‌آموزان این مرکز را گروه‌های مختلفی تشکیل می‌دهند:

کسانی که در دانشگاه‌های کشورهای خود زبان فارسی، ایران‌شناسی، شرق‌شناسی، علوم سیاسی و روابط بین‌الملل خوانده‌اند؛ این افراد با روادید کوتاه مدتی که خود مرکز عهده‌دار تهیۀ آن است، به ایران می‌آیند و برای مدتی با فرهنگ و زبان فارسی در محیط زبان آشنا می‌شوند.
۲٫ عده‌ای از زبان‌آموزان دارای روادید کار.
۳٫ کسانی که از طریق ازدواج با ایرانیان تابعیت ایرانی به خود گرفته‌اند.
۴٫ اعضای وابستۀ سفارت‌خانه ها .
۵٫ ایرانیان نسل دوم و سوم که در خارج از کشور متولد شده و یا برای مدت زیادی دور از محیط زبانی گویشوران فارسی‌زبان بوده‌اند.

وظایف مرکز بین‌المللی آموزش زبان فارسی

• 1. 1. آموزش به غیرفارسی‌زبانانی که از طریق عقد قرارداد یا تفاهمنامۀ همکاری بین دانشگاه تهران و دانشگاه‌های خارج از کشور ‌به این مرکز معرفی می‌شوند.
  1. 1. آموزش زبان فارسی به دانشجویان غیر ایرانی که دارای بورس تحصیلی هستند و از طریق وزارت علوم معرفی می­ شوند.
  1. 1. اخذ روادید دانشجویی کوتاه‌مدت برای متقاضیان علاقه‌مند به فراگیری زبان فارسی از نقاط مختلف جهان به‌ویژه دانشگاه‌هایی که کرسی زبان فارسی دارند.
  1. 1. آموزش به سفرا و دیپلمات‌ها و وابسته‌های فرهنگی و سیاسی
  1. 1. آموزش به کسانی که از طریق رایزنی‌های جمهوری اسلامی ایران در کشورهای دیگر معرفی می‌شوند.
  1. 1. تمدید روادید زبان‌آموزان.
  1. 1. معرفی دانشجویان علاقه‌مند به ادامۀ تحصیل در یکی از دانشگاه های ایران به وزارت علوم.
  1. 1. معرفی مدرس مجرب در زمینۀ آموزش زبان فارسی به مراکز دانشگاهی که دانشجوی خارجی دارند. هم‌اکنون مرکز عهده‌دار آموزش زبان فارسی به دانشجویان غیرایرانی مشغول به تحصیل در دانشکده پزشکی دانشگاه تهران است.
  1. 1. فراهم آوردن زمینه‌های مشترک در امور پژوهشی مربوط به زبان و ادب فارسی: این مرکز از سال ۹۰ تا کنون توانسته است هفت کتاب در زمینۀ آموزش زبان فارسی با همکاری انتشارات دانشگاه تهران به چاپ برساند. چهار مجلد در زمینۀ آموزش زبان فارسی به عنوان زبان دوم و سه مجلد در زمینۀ آموزش ادبیات فارسی به خارجیان. و هم اکنون نیز چاپ کتاب‌های دیگری را به منظور تکمیل منابع آموزشی خود در دست اجرا دارد.
  1. برگزاری آیین نکوداشت پایان دوره های زبان‌آموزی و برگزاری اردوهای فرهنگی – تفریحی و بازدید از شهرهای مختلف ایران

فصل سوم

روش پژوهش

۳-۱-مقدمه