کنترل عواطف :این مقوله ناظر به توان ابزار احساسات وکنترل آن ونیز کنار آمدن با عواطف دیگران در خلال ارتباط است (حسین چاری و فداکار ،۱۳۸۴).

توانایی دریافت وارسال پیام :توانایی دریافت وارسال پیام های واضح ارتباطی که از آن به عنوان درک پیام نیز یاد می شود یکی دیگر از مقوله های مهارت های ارتباطی را شامل می شود (حسین چاری وفداکار،۱۳۸۴).

بینش نسبت به فرایند ارتباط :این مقوله ناظر به توانایی کشف معنای حقیقی پیام های کلامی وغیر کلامی در ارتباط بوده و در واقع توانایی فهم دیگران است (حسین چاری وفداکار،۱۳۸۴).

قاطعیت ارتباطی:این مهارت ناظر به آن است که فرد بتواند صرف نظر از واکنش عاطفی دیگران ، سئوالات وابهامات خود را بیان کند.در واقع ، توان ابزار عقاید واحساساتی است که علی رغم معقول بودن، گاهی اوقات با هنجارهای گروه همخوانی ندارد (حسین چاری وفداکار،۱۳۸۴).

الگوهای چهارگانه ارتباط با دیگران :

این الگوها عبارتند از:سلطه پذیری ،سلطه گری ،پرخاشگری وقاطعیت .جهت شناخت اینکه از میان این الگوها ،کدام یک بهترین الگوی برقراری ارتباط سالم با دیگران است به طور مختصر به توضیح هریک اشاره می شود (معماریان ۱۳۸۳).

سلطه پذیری :ویژگی افراد این الگو برقراری ارتباط صادقانه ، غیر صریح (مبهم و غیر مستقیم )و توام با احترام به فرد مقابل می‌باشد .افراد سلطه پذیر ، دل مشغولی ، پرهیز از برخورد با دیگران را دارند حتی اگر این کار به قیمت ضایع شدن حق خودشان تمام شود (معماریان ۱۳۸۳).

سلطه گری:برقراری ارتباط صادقانه غیرصریح(مبهم ‌و غیرمستقیم)وتوام بااحترام ظاهری ویژگی افراداین الگو می‌باشد.فردسلطه گرخود ودیگران رابه عنوان شیئی ونه انسان موردبهره کشی قرارمی دهند وسعی می‌کند افراد ‌را درجهت خود فریب دهد ومهارکند(معماریان ۱۳۸۳).

پرخاشگری : ارتباط صادقانه نیمه صریح (مبهم ومستقیم ) وبدون احترام متقابل است. افراد پرخاشگر معمولا” در حال رقابت با دیگران هستند (معماریان ،۱۳۸۳).

قاطعیت :ویژگی افراد این الگو، برقراری ارتباط صادقانه صریح (روشن ومستقیم )وتوام بااحترم متقابل واصیل (نه ظاهری )می‌باشد.یک فرد قاطع هم حق وحقوق خود و هم حقوق با ملاحظه ی چهار الگوی ارتباطی که بیان شدرارعایت می‌کند.معلوم می شودکه برای جلب مقبولیت درجمع ومحیط های مختلف و محبوبیت دردل دیگران ، قاطعیت بهترین روش ارتباطی است چرا که هریک از ارتباط های دیگر دچار نقصی است که همگی آنهامنجربه ازبین رفتن اعتماد وایجاد تنفر در فرد مقابل می شود(معماریان،۱۳۸۳).

مهارت های لازم برای ارتباط کارآمد

همه ی انسان ها نیازمند برقراری ارتباط با دیگران هستند و در سایه بودن با دیگران است که فرد می‌تواند به رشد وتعالی برسد اما داشتن روابط سالم ، سازنده وصمیمی با دیگران کار ساده ای نیست بلکه نیاز به کسب دانش وتمرین وممارست دارد؛ برخی از مهم ترین مهارت های لازم برای برقراری ارتباط کار آمد عبارتنداز:

۱-مهارت های مشارکت در گفت و گو

۲-مهارت جرات مندی

مهارت های مشارکت در گفت وگو شامل :

۱-مهارت های غیر کلامی (مهارت مربوط به زبان بدن ، مهارت صوتی یا فرازبان)

۲-مهارت صحبت کردن (تمرکز ،شفافیت،اختصار ، استفاده از کلمات وعبارات مناسب)

۳-مهارت گوش دادن(توجه ‌و تمرکز،کاوش/پیگیری ،بازخورد ،جمع بندی)می‌باشد(امامی نایینی ،۱۳۸۹).

مهارت جرات مندی:

کسانی می تواننددررروابط با دیگران مودبانه وبدون تجاوز به حقوق دیگری ،محکم پای حق وحقوق خود بایستدکه ازیک جرات مندی نسبی برخوردار باشد.شاید از مهم ترین دلایل فقدان جرات مندی ،اشتباه گرفتن آن با پرخاشگری باشد، حال آنکه جرات مندی یک توانمندی است. برخی از مهارت­ هایی که در برخورد با موقعیت های خاص ضرورت پیدا می‌کند، عبارتند از :

۱-مهارت رد در خواست های غیر منطقی دیگران :

واقعیت این است که هر درخواستی ،غیر منطقی نیست و خیلی و قت ها می توان به دیگران کمک کرد. اما اگر خواسته ای غیر منطقی بود به شیوه زیر می توان با آن برخورد نمود .

-ارائه ی بازخورد مثبت -بیان دلیل رفتار -اعلام تصمیم

۲- مهارت ارائه ی درخواست و تقاضا

درخواست کردن سه مرحله دارد:

-تفکر و تعمق درخصوص خواسته:.قبل ‌از بیان هردرخواستی بهتر است منطقی و معقول بودن آن ،توانایی طرف مقابل برای اجابت ومناسب بودن زمان و مکان آن مورد ارزیابی قرار بگیرد .

-بیان مشکل یا وضعیت موجود:در این مرحله فرد، مشکل وشرایط خاص خودش رابیان می‌کند .

.-بیان در خواست :.در این مرحله فرد درخواست خود را به صورتی روشن و بدون حاشیه پردازی بیان می‌کند.

۳-مهارت مواجهه شدن ‌با رفتارهای بی ملاحظه دیگران:

چگونگی مواجهه ‌با رفتارهای بی ملاحظه دیگران یک مهارت است (امامی نایینی ،۱۳۸۹).

۳-۲-مبانی نظری متغیرابراز وجود

هرچند که دادستان عمومی و انقلاب شهرستان مستقیماً نمی تواند مراتب فوق را به رئیس قوه قضائیه اعلام کند اما به موجب ماده ۱۲ آیین نامه اجرایی و ماده ۱۸ قانون فوق الذکر در صورتی که دادستان شهرستان با ملاحظه وبررسی به حکم قطعی برخورد نماید که خلاف بین شرع باشد باید سریعاً پرونده را با ارائه گزارشی برای رئیس کل دادگستری استان بفرستد تا مطابق مقررات چنانچه تشخیص فوق وارد باشد مراتب را به رئیس قوه قضائیه برای اعمال ماده ۱۸ اعلام شود . (کوشکی،۱۳۸۷ ،ص ۲۴۹)

۳-۳-۲-۲-۴ موانع اجرای حکم

منظور از موانع اجرای حکم بروز و به وجود آمدن علل و عواملی است که به موجب آن اجرای حکم قطعی و لازم اجرا به طور موقت متوقف و یا برای همیشه موقوف و زایل می‌گردد . (احمدی،۱۳۸۶ ،ص۴۸)

به موجب ماده ۵۰۱ قانون کیفری مصوب ۹۲عواملی از قبیل :

-دوران بارداری

-پس ‌از زایمان حداکثر تا شش ماه

-دوران شیر دهی حداکثر تا رسیدن طفل به سن دو سالگی

-ت- اجرای مجازات شلاق ‌در ایام حیض یا استحاضه

‌در مورد محکومان به کیفر شلاق تعزیری اجرای حکم را تا رفع مانع به تعویق می اندازد.

مواد ذکر شده تنها بخشی از مقررات و قواعد حاکم در بحث موانع اجرای حکم است که به طور پراکنده در قوانین مختلف جزایی پیش‌بینی و مقرر گردیده است .

برخی از این علل و عوامل عمومی و فراگیر نسبت به تعداد زیادی ازکیفرها قابل اعمال هستند و برخی اختصاصی بوده و صرفاً ‌در مورد یک یا چند کیفر رعایت می شود

۳-۳-۲-۲-۴-۱ تأخیر یا تعطیلی اجرای حکم

حکم جزائی همین که قطعیت یافت قابل اجرا بوده و بی درنگ باید به موقع اجرا گذاشته شود ، تأخیر در اجرای حکم جایز نیست مگر در مواردی که قانون چنین اجازه ای داده باشد .(آخوندی ،۱۳۸۷، ص ۳۱)

عملیات اجرای حکم پس از قطعیت حکم شروع و به هیچ وجه متوقف نمی شود الا در موارد زیر :

۱- نقض رأی توسط رئیس قوه قضائیه

۲- اجرای مجازات شلاق تعزیری ، زنی که در ایام بارداری یا استحاضه باشد

۳- اجرای مجازات شلاق تعزیری زن شیر ده و درایامی که طفل وی شیر خوار است حداکثر به مدت ۲ سال

۴- ‌بر اساس مجوز و استنباط از مفهوم بند «ج» ماده ۲۸۸ ق.آ.د.ک ۷۸در صورتی که به تشخیص پزشک قانونی یا معتمد اجرای حکم دادگاه موجب تشدید بیماری یا تأخیر در بهبودی بیمار نباشد یا دادگاه مصلحت بداند یک دسته تازیانه یا ترکه مشتمل بر تعداد شلاق که مورد حکم قرار گرفته است تهیه و به مجکوم علیه زده می شود

۵- طبق حکم بند «د» ماده ۲۸۸ ق.آ.د.ک۷۸ ( در مواردی که تبدیل مجازات به مجازات دیگری برابر قانون لازم باشد مجازات اولی تا اتخاذ تصمیم ‌از طرف‌ دادگاه اجرا نخواهد شد ).

مصداق این مورد می‌تواند گذشت شاکی در بعضی از جرایم غیر قابل گذشت باشد

۶-عفو ، مجرم باعث توقف و تعطیل در اجرای حکم است

۷- در جرایم قابل گذشت در صورت گذشت شاکی قرار موقوفی اجرا صادر و اجرای حکم متوقف می شود

۸- مرور زمان ، باعث توقف و تعطیلی اجرای حکم است

۹- با فوت محکوم ٌ علیه مجازات ساقط می شود ، اقتضای اصل شخصی بودن مجازات این است که با گسیختن رشته حیات بزهکار اجرای مجازات متوقف شود و حتی متوفی پس از مرگ حفظ شود . (اردبیلی،۱۳۸۱ ،ص۲۵۶)

۳-۳-۲-۲-۴-۲اجرای بخشی از حکم

گاهی به احکامی برخورد می شود که نه می شود تمام آن را نسبت به محکومین اجرا نمود و نه می شود آن را بلا اجرا گذاشت .

مانند موردی که در آن چند نفر در یک پرونده دخیل هستند و حکم قطعی فقط نسبت به بعضی از آنان صادر شده است . به علاوه مواردی ممکن است محکومٌ علیه نسبت به قسمتی از حکم در خواست تجدید نظر نماید و طبعاً در همین قسمت هم مرجع تجدید نظر اظهار نظر می کند.

در آن قسمتی که تجدید نظر خواسته نشده تکلیف چیست ؟

آیا می شود همان قسمت را اجرا نمود یا باید منتظر برای تجدید نظر بود ؟

مواد ۲۸۰و۲۷۹ از ق.آ.د.ک ۷۸و در قانون کیفری مصوب۹۲مواد ۴۹۳و۴۹۲ در همین رابطه تعیین تکلیف ‌کرده‌است .

ماده ۴۹۲ اشاره می‌دارد :

” هر گاه رأی ، در خصوص اشخاص متعدد صادر شده باشد و در موعد مقرر بعضی از آنان اعتراض و یا در خواست تجدید نظر یا فرجام کرده باشند ، پس از گذشت مهلت اعتراض و یا تجدید نظر یا فرجام ‌در مورد بقیه لازم الاجرا ء است.”

ماده ۴۹۳ هم مقرر می‌دارد :

” اعتراض و یا در خواست تجدید نظر یا فرجام در باره یک قسمت از رأی ، مانع ازاجرای سایر قسمت های لازم الاجرا نیست.”

آن قسمت ها به موارد اجرا در می‌آید . هرگاه حکم اجزا مختلف دارد و محکوم نسبت به یک جز تجدید نظر نخواسته باشد ، مثلاً اعتراض و تجدید نظر خواهی او نسبت به مجازات حبس است و از جهت جزای نقدی اعتراض نکرده و تسلیم به حکم است ، لذا این قسمت به مورد اجرا در می‌آید

ما در این قسمت برای سهولت کار مجریان حکم را به دو دسته تقسیم می‌کنیم

اول ) مجریان حکمی که توسط واحد اجرای احکام کیفری به مرحله اجرا در می‌آید

دوم) مجریان حکمی که توسط واحد اجرای احکام کیفری به مرحله اجرا در نمی آید .

که هم اکنون به توضیح این دو دسته می پردازیم :

بند الف ماده ۳ اصلاحی قانون تشکیل دادگاه های عمومی و انقلاب مقرر نموده :

” دادسرا عهده دار کشف جرم ، تعقیب متهم به جرم ، اقامه دعوی از جنبه حق الهی و حفظ حقوق عمومی و حدود اسلامی ، اجرای حکم و همچنین رسیدگی به امور حسبیه وفق مقررات قانونی است به ریاست دادستان می‌باشد …”همچنین در ماده ۴۸۴ ق.آ.د.ک ۹۲ مقرر می‌دارد : اجرای احکام کیفری بر عهده دادستان است و معاونت اجرای احکام کیفری تحت ریاست و نظارت وی در مناطقی که رئیس قوه قضائیه تشخیص می‌دهد ، در دادسرای عمومی عهده دار این وظیفه است.

‌بنابرین‏ در حال حاضر اجرای احکام کیفری در حوزه های قضائی که دادسرا تشکیل شده است بر عهده دادستان است ، دادستان می‌تواند احکام کیفری را خودش اجراء نماید و یا اجرای آن را به معاون یا یک یا چند تن از دادیاران قسمت امر خود تفویض نماید .

در مواردی که دادگاه کیفری مستقیماً رسیدگی می‌کند اجرای حکم با توجه به اطلاق بند الف ماده ۳ قانون اصلاحی در اختیار دادسرا قرار گرفته است .

‌بنابرین‏ چنین احکامی نیز توسط دادسرا اجرا می‌شوند .(شاملو احمدی ، ۱۳۸۴،ص ۳۱ )

اجرای حکم محکومیّت با دادسرا است . دستور اجرای حکم را دادسرا صادر می‌کند . اعلام محکومیّت متّهم به اداره زندان نیز از وظایف دادسرا به شمار می‌آید دادگاه در این مورد نقشی بر عهده ندارد .

‌بنابرین‏ و قتی رأی در جلسه علنی قرائت شد و ظیفه دادگاه به اتمام می‌رسد و به عهده نماینده دادسرا در دادگاه است که در صورت زندانی بودن محکوم ٌ علیه بلافاصله و الا در مهلت مناسب نوع و میزان دقیق محکومیت به اداره زندان اعلام کند

۳-۳-۲-۲-۴-۳ اجرای رأی بر عدم محکومیّت

اجرای رأی بر عدم محکومیّت در سه حالت است :

۱- رأی موقوفی تعقیب

۲- قرار منع تعقیب و موقوفی تعقیب

۳- حکم برائت

هریس ، ملیسا و هریس ، هری ، اچ . مادر و دختر ، (۲۰۰۲). الهام آرام نیا و شمس الدین حسینی ، (۱۳۸۶) تهران : انتشارات دانش

هیبتی ، خلیل(۱۳۸۱) برسی شیوه های فرزند پروری والدین و رابطه آن با شیوه های مقابله با استرس دانش آموزان دختر و پسر سال سوم دبیرستان های شهر زرقان ، کارشناسی ارشد مشاوره ، دانشگاه شیراز

یونسی،فاطمه(۱۳۸۶)هنجار یابی و تعیین ویژگی های روان سنجی آزمونها خود متمایز سازی در بین افراد۵۰-۲۵ ساله ، پایان نامه ارشد مشاوره. دانشگاه علامه طباطبایی. دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی.

– Ackerman, N. W. (1966). Treating the troubled Family. New York: Basic Books.

-Adams ،G ،R..، Mont e mayor ،R.(1989)Biology of adolescent behavior and development New York

-Alison ،Barbara ، N .and Jerlyn B Schultz (2004) parent adolescent conflict in early adolescence. Journal Article Excerpt: VOL 39

-Bales، Norman.(2000)All about Families. JUN، ۱۴،Vol.5،Number21

-Barrett، R .P.(2000)Assigned chores help teach social Personal responsibility the Bron University child and adolescent Behavior letter .www.Find articles.com

-Bartlett, Carolyn (2007) family system and the Enneagram published by the Enneagram Consortium

-Bowen, M(1978) family therapy in clinical practice .New York .USA:J. Aronson

-Brown, Jenny (1991) Emotional fusion and differentiation of self. The FSI Brown family systems.

-Coffield, Linda (2000) the impact of therapeutic group procedures on self differentiation .University of Wisconsin.

VOL33. Issue 26

-Cohen ، Sandler (2007) Mother ،Daughter conflict: A New understanding. Medicine Net .com. December 10

-Constantin, M, and Gushe ,G. V,(2003)Examining individualism Collectivism , and self – differentiation in African American college Women. Published in

Australian Journal of family Therapy –VOL 94-102

-Gibson, John, M, Donigian ,Jeremian (2006) Differentiation of self Mediates collage stress and adjustment .Journal of Counseling .vol82

-Griffin, J. M. and A postal ، R. A.(1993) The influence of relationship enhancement Training on differentiation of self Journal of marital and family Therapy,19,267-272

-Haley, J. (1973) Uncommon therapy: The Psychiatric techniques of Milton H. Erickson, M. D. New York: W. W. Norton.

-Hall .J .A (1987) Parent- adolescent conflict: an empirical review.

adolescence. Vol 22. (88): 767- 789.

-Ham, David (2005) Parents and adolescent depression: evaluation of a model and an intervention program for parents. Griffith university, Australia.

-Harigopal ،K.(1995) Conflict manage ment (managing interpersonal conflict)،Oxford and IBH Publishing Co.Pvt.

-Heppner .P. P. Coo, S. W .Wright .D.M and Johnson .W.C (1995) progress in resolving problem – focused style of coping . Journal of counseling Psychology 42,279-293

-Hocker, J. & Wilmot, W. (1995). Interpersonal conflict. (4th ed.). Dubuque: Brown and Benchmark.

-Hospiall, Michelle of, Marie (2006)The development and testing of a multivariate model differentiation of self among Hispanics .Journal of marital and family therapy.

-Jenkin s. s. m, Buboltz. w .c, Schwartz .J. p and Johnson, p. (2005) Differentiation fo self and psycholoyical development contemporary family therapy, 249

-Licht, Carolyn and Chabot, David(2006) The Chabot emotional differentiation Scale. Journal of marital and family therapy VOL 32 Issue L. pp 167_181.d

-Nichols, M. Schwartz ، R .C (1995) family therapy: Concepts and methods.(3rd ED).Needham Heights ، MA : Allyn and Bacon.

-Over bey, Gail, Pollina, Leslee (2005) Generational differences in Deceived responsibility support: A study of adolescent females. Mothers , grandmothers – Journal of youth and ADC. VOL: 25 No 599-613

Peleg – popko ora(2005) The relationship between differentiation and social anxiety . The American Journal of family Therapy .VOL 33.PP167-183

-Peleg – Papko , Or .(2004) Differentiation and test anxietyin adolescents , University of Haifa. Journal adolescents, 27, 645 – ۶۶۲

-Popko.ora.(2002).Bowen theory ،A. stady of Differentiation of self ،social Anxiety and Physiological symptoms. Contemporary family therapy Human sciences press.

-Riesch, S. K ، Jack son. N. M ، chanchong , M.s, RN. (2003) communication approaches to parent- child conflict: young adolescence ti young adalt . Journal of Pedi atricnursing. Vol , 18. 1 ss .4. P2 44 – 256.

– Robins. R. W. , Trzesniewski. K. , Tracy. J. Gosling, S. , Potter. J .(2002).Global self – esteem acroos the life span. Psychology and Agin, 17, 423-434.

-Rose mond ،J.(1995) Raising good citizens. Better homes and Gardens. WWW.Fidartiesles .Com

-Sharf . R.( 1996). Theories of psychotherapy and counseling, concept and cases New York. Brook / cole Publishing company.

-Skowron. E.A .and Dendy .A.K.(2004)Differentiation of self and

Attachment in adulthood. contemporary family therapy،۶۲۶(۳)۳۳۷-۳۵۷

-Stenberg , L , Cauff man , E(1996).Maturity of judgment in adolescence .Psychosocial factors in adolescent decision making Department of Psychology، temple University ، Philadelphia.

-Stony, C ، M. Niaura ،R. Bausser man، L. Matacin ،M (1999).Lipid reactivity to stress. I. Comparison of chronic and acute stress responses in middle – aged airline Pilots. Health Psychology 18،۲۴۱-۲۵۰

-Thompson, A, R (2003) Counseling Techniques, Improving Relationships Whit other, ourselves, our families and our environment. New York: Brunner – Routlege press

-Titel man Peter (2003) Emotional cut off: Bowen family systems theory perspectines Haworth press.

-Walsh, Josef and Harigan , Marcia(2003) the termination stage in Bowen family systems theory Clinical social work Journal.VOL31.Tssue4

-Wong. E. H. wiest. D. Cusick , L. B- (2002)

Perceptions of autonomy support, Parent attachment. com petence and self worth as predictors of motivation at and Academic achievement.

اسپرینگیت در سال ۱۹۷۹ این مدل را روی ۵۰ شرکت امتحان کرد . که نرخ دقتی حدود ۸۸% برای دو سال قبل از ورشکستگی به دست آمد.

ساندسن در سال ۱۹۸۰ مدل اسپرینگیت را روی ۲۴ شرکت امتحان کرد و نرخ دقت ۳/۸۳ % را به دست آورد.

۲-۶-۱-۵-۵- مدل اوهلسون

اوهلسون از نسبت‌های مالی و تجزیه و تحلیل لوجستیک برای ایجاد مدل خود استفاده کرد مدل اوهلسون از ۹ متغیر تشکیل شده است .

_۹x 5/0-₈x7/1-₇x3/0+₆x8/1-₅x1/0+₄x04/1-₃x6+₂x4/1-₁x3/1- =Y

(شاخص سطح – GMP/ دارایی ها) log=₁x

دارایی ها / بدهی ها = _۲x

دارایی ها / سرمایه در گردش = _۳x

دارایی جاری / بدهی جاری = _۴x

عدد ۱ اگر بدهیها بیشتر از دارائیها شده و گرنه عدد صفر = _۵x

کل دارائیها / درآمد خالص = _۶x

کل بدهی / وجوه حاصل از فعالیت = _۷x

عدد ۱ اگر درآمد خالص منفی برای دو سال گذشته باشد وگرنه عدد صفر = _۸x

میزان تغییر درآمد خالص = _۹x

مطابق نظر اوهلسون اگر y0 شود شرکت ها ورشکسته خواهند شد . او این مدل را روی یک نمونه ۱۰۵ شرکت ورشکسته و ۲۰۵ شرکت غیر ورشکسته امتحان کرد که نرخ دقتی حدود ۸۵% برای یک سال قبل از ورشکستگی به دست آمد .

۲-۶-۱-۵-۶- مدل تافلر

تافلر در سال ۱۹۸۳ در انگلستان تحقیقاتی در ارتباط با پیش‌بینی ورشکستگی انجام داد. وی اطلاعات ۴۶ شرکت ورشکسته در بین سال های ۱۹۷۶ – ۱۹۶۹ را جمع‌ آوری کرد و با اطلاعات شرکت‌های موفق مطابقت داد و مدلی برای پیش‌بینی ارائه نمود که به صورت زیر است:

R :نرخ بازده سرمایه‌گذاری ها

W :سرمایه در گردش

FR :ریسک مالی، نسبت بدهی به حقوق صاحبان سهام

L :نقدینگی

تافلر سهم هر یک از متغیرها در مدل را به ترتیب ۵۳، ۱۳، ۱۸، ۱۶ درصد ارزیابی کرد. پس از ارائه این مدل وی نمونه‌ای از شرکت‌های ریسک‌دار را انتخاب کرد و با بهره گرفتن از مدل فوق، آن ها را ارزیابی نمود. مدل، ۱۱۵ شرکت از ۸۲۵ شرکت صنعتی موجود در بانک اطلاعاتی را در حد خطرناک طبقه‌بندی کرد. در طی ۲ سال بعد ۳۵% از شرکت ها یا ورشکست شدند یا به لحاظ اقتصادی تقریباً با عدم توانایی در بازپرداخت بدهی ها روبرو شدند و بیش از ۲۷% از شرکت‌ها هنوز هم در حد خطرناک باقی ماندند. واضح است که مدل بعضی قابلیت های پیش‌بینی را نشان می‌دهد. اما اینکه مدل فوق ارزشمند است یا خیر هنوز چندان روشن نیست زیرا علاوه بر اینکه ۴۴ شرکت از ۱۱۵ شرکت در حد خطرناک تا چهار سال بعد هنوز به فعالیت خود ادامه می‌دادند. یکی از شرکت‌ها با وضعیت غیرخطرناک ورشکست شد. این مدل مشکلات عملی را برای مؤسسات اعتباری به وجود آورد. زیرا بین ۱۱ تا ۲۱ درصد از وضعیت مشتریان بالقوه آن ها را طی سال های ۱۹۸۰ – ۱۹۷۳ در حد خطرناک طبقه‌بندی کرده بود.( روپشتی ودیگران ،۱۳۸۵ :۵۱۹).

۲-۶-۱-۵-۷- مدل زمیجوسکی

زمیجوسکی از نسبت های مالی برای ایجاد مدل خود استفاده کرد که فقط بر اساس دیدگاه نظری انتخاب نشده بودند بلکه آن ها بر مبنای مطالعات پیشین زمیجوسکی روی نسبت‌های مالی انتخاب شده بودند.

_۳x004/0-₂x7/5+₁x5/4-3/4- =Z

کل دارایی / سود خالص = X₁

کل دارایی / کل بدهی = X₂

بدهی جاری / دارایی جاری = X₃

مطابق این مدل اگر ۰/۵ > Z باشد ، شرکت ورشکسته خواهد شد. او این مدل را روی ۴۰ شرکت ورشکسته ۸۰۰ شرکت غیرورشکسته آزمون کرد که نرخ دقتی حدود ۷۸% برای یکسال قبل از ورشکستگی به دست آورد. در این تحقیق از این مدل برای تعیین وضعیت شرکت‌های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران استفاده می‌گردد.

۲-۶-۱-۵-۸- مدل فالمر

فولمر از تجزیه و تحلیل چند متغیره برای ارزیابی کاربرد ۴۰ نسبت مالی برای یک نمونه ۶۰تایی شامل ۳۰ شرکت ورشکسته و ۳۰ شرکت غیر ورشکسته استفاده کرد.

_۹x 98/0-₈x08/1-₇x57/0+₆x33/2-₅2×1/0+ _۴x2/1-₃x07/0+₂x21/0-₁x5/5 =F

کل دارایی / سود تقسیمی = x₁

کل دارایی / فروش =x₂

دارایی خالص / سود قبل از مالیات = x₃

کل بدهی / جریان نقد = x₄

کل دارایی / کل بدهی = x₅

کل دارایی / بدهی جاری = x₆

لگاریتم کل دارایی های محسوس = x₇

کل بدهی / سرمایه در گردش = x₈

بهره / لگاریتم سود قبل از بهره و مالیات = x₉

مطابق این مدل اگر F 0باشد شرکت ورشکسته خواهد شد .

تحقیقات این دانشگاه نشان می‌دهد که دقت این مدل ۹۸% برای یکسال قبل از ورشکستگی و ۸۱% برای بیش از یک سال قبل از ورشکستگی بوده است.

۲-۶-۱-۵-۹- مدل سی اسکوار

این مدل توسط عده ای از دانشمندان کانادایی ایجاد شد . آن ها این مدل را بر اساس تجزیه و تحلیل چند متغیره طراحی کردند. آن ها در تحقیق خود از ۳۰ نسبت مالی همراه با یک نمونه ۱۷۳ تایی از کارخانه‌ها تجاری کوبس استفاده کردند.

۷۶/۲-_۳x393/0+₂x508/4+₁x509/4 =CA-Score

کل دارایی / سرمایه صاحبان سهام = x₁

کل دارایی / مخارج مالی + درآمد قبل از مالیات =x₂

کل دارایی / فروش = x₃

مطابق مدل اگر-۰٫۳ CA-Score باشد، شرکت ورشکسته خواهد شد.

۲-۶-۱-۵-۱۰- مدل گرایس

گرایس مجموعه‌ای از مدل های پیش‌بینی ورشکستگی را برای ارزیابی حساسیت ساختار آن ها نسبت به ترکیبات متعدد نسبت های مالی، مورد مطالعه قرار داد. او مخصوصاً به مدل ها و ضرایب مورد استفاده که شامل ترکیبات متعدد نسبت های مالی بودند، توجه خاصی داشت.

مدل پیش‌بینی ورشکستگی که توسط گرایس ارائه گردید ‌بر اساس مدل احتمالی شرط لوجیت می‌باشد.

در مدل های لوجیت، نسبت هایی مالی شرکت‌ها در ضرایب مدل ضریب شده تا یک شاخص لوجیت (LCI) ایجاد شود.

مجموعه جواب های این فرمول در حدود صفر تا یک می‌باشد. احتمال میان برد دقت پیش‌بینی این فرمول عدد ۵/۰ می‌باشد. انتخاب میان برد، ‌بر اساس نقطه بی‌تفاوتی بین خطاهای نوع اول و دوم می‌باشد. وزن های خطاهای نوع اول و دوم به خاطر این توسط گرایس مساوی در نظر گرفته شده بود که غیر قابل اجتناب بودن هر دو نوع خطا را پذیرفته است. ‌بنابرین‏ شرکت‌هایی که احتمال ورشکستگی بزرگتر از ۵/۰ دارند به عنوان ورشکسته و شرکت‌هایی که احتمال کوچکتر از ۵/۰ دارند به عنوان شرکت‌های غیر ورشکسته طبقه‌بندی می‌شوند.

گرایس برای اندازه‌گیری دقت پیش‌بینی مدل خود نمونه‌ای شامل شرکت‌هایی که در یک گروه ۵ ساله از سال ۱۹۸۸ تا ۱۹۹۳ تقاضای ورشکستگی کرده‌اند و همچنین تعدادی شرکت فعال در همان دوره استفاده کرد. این حجم نمونه از ۲۴ شرکت ورشکسته و ۲۴ شرکت غیر ورشکسته تشکیل شده بود. در این آزمایش که از نسبت های درآمد خالص به کل دارایی و کل بدهی به کل دارایی استفاده می‌کرد، دقت پیش‌بینی حدود ۷۹% برای سال قبل از ورشکستگی و ۷% برای دو سال قبل از ورشکستگی به دست آمد.

اغلب مدل های پیش‌بینی ورشکستگی، نسبت هایی که نشان دهنده نسبت هایی نقد، عملکرد و اهرم مالی شرکت‌ها است را برای ارزیابی خود به کار می‌برند. مدل گرایس و تمام مدل های استفاده کننده از ترکیبات مناسب نسبت های، از نسبت هایی درآمد خالص به کل دارایی، سرمایه در گردش به کل دارایی، کل بدهی به کل دارایی و تفاوت درآمد خالص و جریان نقدی عملیاتی به کل دارایی به عنوان شاخص لوجیت استفاده می‌کند. (صفری، ۱۳۸۱)

۲-۶-۱-۵-۱۱- مدل زاوگین

در انگیزه‌شناسی جنایی که یکی از مهمترین محورهای مطالعاتی علم جرم‌شناسی است رابطه بین عوامل فردی و اجتماعی با بزهکاری ثابت و مسلم است. نهایتاًً نقش هر عامل یا علت در افراد متفاوت بوده و با توجه به سن، جنس، محیط سکونت، خانواده و غیره تأثیرات مختلفی از خود بجای می‌‌گذارند. بروز یک ناهنجاری گاهی می‌تواند متأثر از یکی از عوامل جسمی، روانی، محیطی باشد.

اهمیت نقش و جایگاه عوامل سه‌گانه جسمی، روانی و اجتماعی در پدیده بزهکاری و میان تأثیرگذاری آن‌ ها از موضوعات مهم علم جرم‌شناسی می‌باشد. اما تاکنون دانشمندان رشته‌های مختلف نتوانسته‌اند بر اثرگذاری و نقش این عوامل بر روند پدیده بزهکاری به صورت متفق به نتیجه برسند. هر گروه از دانشمندان، حسب دیدگاه علمی خود به دفاع از یکی از اوامر و انگیزه های فوق می‌پردازند. بخشی متوجه اوامر و ویژگی‌های جسمی و روانی شده و معتقدند که تفاوت زیستی و فیزیکی و یا پریشانی‌های روحی و روانی موجب بروز و تجلی ناهنجاری در اعمال انسان شده و او را به سوی بزهکاری سوق می‌دهد.

بعضی از طرفدران این نظریه تا آن‌جا پیش می‌روند که به کلی منکر نقش عوامل اجتماعی و بیرونی می‌گردند. البته در میان مدافعین عوامل درونی و فردی نیز حسب تخصص، بعضی از پیرو علل زیستی یا فیزیکی بوده و پارامترهایی مانند توارث، اختلالات کروموزومی، نقص خلقت، بیماری‌های جسمی را در ایجاد جرم مؤثر می‌دانند دسته‌ای دیگر طرفدار نقش عواملی مانند پریشانی‌های عاطفی و روانی، کند ذهنی و غیره در انحراف رفتارهای بشر می‌باشند.

در مقابل، دسته‌ای دیگر از صاحب نظران را عقیده بر این است که بزهکاری مؤثر از عوامل بیرونی و اجتماعی بوده و اطفال به دلیل نارسایی‌های محیط و مشکلات اقتصادی، شرایط نامناسب خانوادگی، کمبود محبت و ضعف باورهای اخلاقی و مذهبی مرتکب بزه گردیده و ناسازگار می‌شوند. به زعم این گروه، جرم را نمی‌توان صرفاً به وسیله اختلالات روانی و جسمی عوامل درونی توجیه نمود. اینان با استناد به آمار و مطالعات جامعه‌شناسی و تکیه بر عللی مانند فقر، مهاجرت روستایی، تضاد فرهنگی، بی‌سوادی، مادیگرایی، مشکلات مسکن، بزهکاری را فرایند قهری این شرایط دانسته و اصولاً معتقدند در صورت مساعد بودن عامل اجتماعی نه تنها ناسازگاری و بزهکاری به وجود می‌آید بلکه می توان با کمک آن‌ ها تأثیرات عوامل فردی و درونی را نیز خنثی نمود.

عوامل فردی یا درونی شامل عوامل جسمی – توارث و اختلالات کروموزومی – و همینطور عوامل روانی – من جمله عقده‌های روانی، عدم رشد و تکامل شخصیت بزهکار و خود محوری- می‌گردد.

عوامل اجتماعی یا بیرونی هم شامل محیط خانواده – کمبودهای خانوادگی، ناتوانی در تربیت، خشونت و تند روی، افراط در توجه و محبت، جوان گرایی، اعتیاد والدین، جدایی والدین- آموزش و سواد؛ و عوامل اقتصادی- کار والدین، کار کودکان- مهاجرت، مسکن، فرهنگ و ضوابط اخلاقی و جنگ می‌گردد.

مبحث اول- جرائم ارتکابی کودکان

بزهکاری اطفال در واقع مجموعه اعمالی است که به وسیله قانون پیش‌بینی و برای آن‌ ها مجازات تعیین شده است. این تعریف دربر گیرنده تمام اعمال مجرمانه اطفال همانند بزرگسالان خواهد بود. در اکثر جوامع بالاخص جهان سوم تفاوت فاحشی بین دختران و پسران در ارتکاب جرم وجود داشته و نسبت بزهکاران دختر به نسبت بزهکاران پسر به مراتب کمتر است. جامعه آماری نشان می‌دهد که دختران بیشتر مرتکب جرایمی همچون اعمال منافی عفت، مواد مخدر و سرقت‌های ساده و معمولی و اعتیاد شده‌اند. از بررسی‌ها چنین برمی‌آید که بیش از دو سوم زنان و دختران زیر ۱۸ سال عمل خلاف را به عنوان منبع تأمین معاش یا راه کسب‌ درآمد بیشتر اختیار کرده‌اند. ^[۳]

ترسیم یک طبقه بندی فراگیر در خصوص کل بزهکاری اطفال امر آسانی نیست، مع‌الوصف برای تسهیل امر مطالعه، جرایم کودکان را در چهار گروه مورد بررسی قرار می‌دهیم.

مبحث اول- جرایم علیه اموال

شاید بتوان گفت صفت ممیزه بزهکاری اطفال، ارتکاب جرایم علیه اموال باشد. البته همان‌طوری که در دومین کنگره سازمان ملل در لندن اعلام شد، این پدیده یک موضوع محلی یا منطقه‌ای نبوده بلکه در سطح جهان، جرایم علیه اموال مظهر بزهکاری به معنی اعم و ‌در مورد بزهکاران نوجوان و جوان به معنی اخص می‌باشد. .^[۴]

نسبت این جرایم با توجه به کل تعداد بزهکاری رقم در حدود ۷۰ الی ۸۰ درصد را تشکیل می‌دهد این نرخ در ایران نیز به حدود ۸۰٪ بالغ می‌گردد. ^[۵] لازم به یاد‌آوری است که نسبت ارتکاب جرایم مالی به وسیله اطفال بیشتر از بزرگسالان است. مهم‌ترین نوع جرایم علیه اموال در میان اطفال بزه سرقت می‌باشد. سایر جرایم مانند کلاهبرداری، خیانت در امانت یا صدور چک بلامحل، یا دیده نشده و یا بندرت مشاهده می‌گردد. زیرا شرایط جسمی و اجتماعی اطفال موجبات ارتکاب اینگونه جرایم را فراهم نمی‌آورد؛ البته غیر از سرقت جرایمی مثل تخریب اموال خصوصی یا دولتی مانند شکستن شیشه اتومبیل، منازل، خراب کردن صندلی پارک‌ها، اتوبوس‌ها در حد چشمگیری توسط اطفال ارتکاب می‌شود که عمدتاًً به منظور ارضاء روحی و گرفتن انتقام از یک دشمن معین یا فرضی اتفاق می‌افتد و کمتر انگیزه مالی برای آن‌ ها می‌توان تصور نمود. ^[۶]

از میان سرقت‌ها، سرقت اتومبیل و وسایل یدکی آنان در درجه اول اهمیت و سرقت از منازل، جیب بری و مغازه‌های بزرگ در ردیف بعد قرار دارند. ^[۷]

هرچند بزه سرقت شاخصه‌ی جرایم اطفال تلقی می‌شود ولی بدرستی بایستی تخریب و اتلاف اموال عمومی و خصوصی توسط آنان را وجه ممیزه بزهکاری اطفال و بزرگسال نامید. خرابکاری و ایجاد خسارت در اموال مردم مانند پنچر کردن اتومبیل، شکستن شیشه‌ و ورود خسارت به بدنه و رنگ‌ آن، شکستن شیشه منازل، خرابکاری در وسایل راهنمایی و رانندگی، شکستن آینه جاده‌ها، کندن علایم هدایت وسایل نقلیه، پاره کردن روکش صندلی‌های وسایل نقلیه عمومی، سینماها، تخریب تلفن‌های عمومی و خرابکاری در سایر وسایل مورد استفاده عموم در جاده‌ها و پارک‌ها و … از مصادیق اینگونه جرائم هستنند که بالغ بر میلیاردها ریال خسارت مادی به جامعه وارد می‌کند. این قبیل از جرائم در قانون فدرال نیز ذکر شده است و از این جهت جز تفاوت اندکی در نامگذاری جرائم تفاوتی دیده نمی شود. به ‌عنوان مثال عنوان ۱۰۳ بخش جرائم کیفری قانون فدرال به جرم سرقت و دزدی پرداخته است که مشابه این جرم در فصل هفتم قانون مجازات ۱۳۹۲ وجود دارد. در واقع راجع به جرائم علیه اموال تمامی قانون انگاری های ممکنه صورت گرفته است.

مبحث دوم- جرایم علیه اشخاص